مجله آسانسور ایران

مرجع جامع اطلاعات آسانسور

مجله آسانسور ایران

مرجع جامع اطلاعات آسانسور

۱۱ مطلب در اسفند ۱۳۹۹ ثبت شده است

  • ۰
  • ۰

فتوسل یا چشمی آسانسور چیست؟

فتوسل یا چشمی آسانسور سنسوری است که در ورودی کابین نصب می‌شود و وظیفه اطمینان حاصل کردن از عدم وجود مانع در ورودی آسانسور را دارد، به عبارت دیگر می‌توان گفت فتوسل یا چشمی آسانسور وظیفه حفظ اطمینان از عدم بسته شدن درب آسانسور و حرکت کابین آسانسور تا بعد از ورود مسافر به کابین آسانسور یا خروج کامل مسافر از آسانسور را بر عهده دارد.

فتوسل یا چشمی آسانسور چگونه کار می‌کند؟

فتوسل شامل یک یا چند فرستنده نوری در یک سمت درب آسانسور و یک یا چند گیرنده نوری در سمت دیگر درب آسانسور می‌باشد که به وسیله کابل به سقف آسانسور متصل شده‌اند؛ دیود‌های کنترلر مدام در حال کنترل قطع یا وصل بودن مسیر نوری بین فرستنده و گیرنده‌های نوری هستند تا از عدم حرکت آسانسور در زمان قطع شدن مسیر نوری اطمینان حاصل کنند و جان مسافران را در امنیت کامل قرار دهند.

انواع فتوسل یا چشمی آسانسور

فتوسل یا چشمی نقطه‌ای آسانسور شامل یک فرستنده و یک گیرنده نوری است که با فاصله 60 تا 70 سانتی متری از کف کابین آسانسور در قسمت ورودی کابین نصب می‌شود و برای جلوگیری از بسته شدن درب آسانسور شما باید دقیقا رو‌به‌روی سنسور قرار‌بگیرید که این موضوع باعث کاهش ایمنی است چون ممکن است بخشی از اعضای بدن شما(مثل دست شما) از کابین بیرون باشد اما چون خط نوری فتوسل یا چشمی نقطه ای آسانسور قطع نشده است درب آسانسور بسته شود؛ این مطلب نباید باعث ایجاد نگرانی در شما شود چون حتی اگر مسیر نوری قطع نشود و درب بسته شود آسانسور سنسور‌های موجود در درب آسانسور باعث باز شدن درب آسانسور می‌شوند و آسانسور به هیچ وجه تا زمان بسته شدن کامل درب حرکت نخواهد کرد .

فتوسل یا چشمی نقطه‌ای آسانسور به علت ساده بودن و داشتن یک جفت سنسور فرستنده و گیرنده ارزان‌تر از فتوسل یا چشمی پرده‌ای آسانسور است.

فتوسل یا چشمی پرده‌ای آسانسور

فتوسل یا چشمی پرده‌ای آسانسور همانگونه که از اسم آن نیز مشخص است دارای یک سری سنسور فرستنده و گیرنده است که به‌خاطر تعداد زیاد این سنسور‌ها که از سقف تا کف کابین آسانسور را پوشش می دهند یک پرده از نور در ورودی آسانسور ایجاد می‌شود که  وجود هر جسمی در هر قسمت از ورودی آسانسور باعث جلوگیری از حرکت درب آسانسور می‌شود.

فتوسل یا چشمی پرده‌ای آسانسور دارای امنیت بسیار بالاتری نسبت به فتوسل یا چشمی نقطه‌ای آسانسور است اما به دلیل تعداد بالای سنسور‌های به کار رفته در آن از قیمت بالاتری نسبت به فتوسل یا چشمی نقطه‌ای آسانسور برخوردار اند.

وظیفه و روش کار فتوسل پرده ای مثل فتوسل نقطه ای می باشد با این تفاوت که تعداد زیادی مسیر نوری در عرض درب ایجاد می شود، در نتیجه دقت کنترل افزایش می یابد. محل نصب این وسیله بین لته های درب و بدنه کابین است پس باید دارای قطری حداکثر تا ۸ میلی متر باشد. این وسیله در دو مدل متحرک و ثابت ساخته می شود که مدل ثابت آن متداول تر است. به دلیل تعدد فرستنده و گیرنده، امکان خرابی آنها افزایش می یابد که می تواند بر روی عملکرد آسانسور تاثیر بگذارد؛ برای رفع این مشکل به کمک تله های نرم افزاری، فرستنده و گیرنده معیوب شناسایی شده، به طور اتوماتیک از مدار خارج می گردد. البته قیمت فتوسل پرده ای بیشتر می باشد.

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

ترمز ایمنی

ترمز ایمنی

کابین هر آسانسور که برای تردد اشخاص و یا جابجایی بار یا کالا مورد استفاده واقع شود، باید به سیستم ایمنی (یا آنچه در ایران به اسم پاراشوت معروف شده است) مجهز گردد. لازم به ذکر است که طبق استاندارد ۶۳۰۳ اگر طبقه زیرین وزنه تعادل مسکونی یا خالی باشد، باید وزنه تعادل نیز به سیستم ترمز ایمنی (پاراشوت) مجهز یا ستونی زیر آن ساخته شود.

ترمز ایمنی وسیله ای مکانیکی است که در قسمت بالا یا ترجیحا در قسمت زیرین چهارچوب کابین (یوک) و یا وزنه تعادل قرار می گیرد که در مواقع اضطراری با افزایش غیر عادی سرعت، فعال شده و سبب توقف کابین یا وزنه تعادل می شود.

در هنگام افزایش سرعت بیش از میزان تعیین شده (یعنی بیشتر از ۱۱۵ در صد سرعت نامی) سیستم قفل شده و ضمن قطع برق موتور آسانسور(توسط میکروسوئیچ تعبیه شده روی آن) سیستم ترمز ایمنی را فعال می نماید. (البته سرعت نامی ۱۱۵ درصد مطابق استاندارد EN می باشد.)

انواع سیستم های ترمز ایمنی (پاراشوت)

نوع لحظه ای شامل دو نوع : شانه ای و غلطکی

درگیری کامل فک کابین های ترمز ایمنی با ریل و تاثیر ان بر روی کابین و به صورت آنی

نوع لحظه ای با اثر ضربه گیری

درگیری کامل فک کابین های ترمز ایمنی با ریل و تاثیر ان بر روی کابین وبه صورت آنی ،ولی عکس العمل روی کابین یا وزنه تعادل از طریق سیستم ضربه گیر ،کاهش می یابد.

مطابق با بند۱۰-۴-۲ و ۱۰-۴-۳ مبحث ۱۵ مقررات ملی ساختمان سیستم ضربه گیر باید از نوع مستهلک کنندهانرژی یا جذبی یا ذخیره ای که هنگام حرکت برگشتی انرژی را از دست می دهند باشد.

نوع تدریجی

مکانیزمی است که در آن کاهش سرعت با عمل ترمز روی ریل های راهنما انجام می شود. اثر نیروها را بر کابین یا وزنه تعادل ، کاهش می دهد.

ویژگی های ترمز ایمنی:

شتاب کند شونده:

در زمان سقوط میزان شتاب کند شونده باید بین ۰٫۲ تا ۱gn باشد.

آزادکردن ترمز ایمنی (تنها با بالابردن کابین و پس از آزاد کردن به صورت عادی عمل نماید)

پاراشوت:

پاراشوت یا ترمز ایمنی مکانیزمی است که زیر یوک کابین و در دو طرف آن سوار میشود و به وسیله ی دو فکی که دارد، می تواند کابین را روی ریل ها متوقف کند.

عملکرد پاراشوت بدین گونه است که به محض افزایش بیش از حد سرعت کابین،(برای آسانسور های مختلف متغیر می باشد) سیم بکسل متصل به  گاورنر متوقف میشود وبه تبع آن اهرمی که به این سیم بکسل متصل است همراه با ادامه ی حرکت کابین کشیده میشود و دو فک ترمز را بهم نزدیک میکند ، در این زمان بر اثر وزن کابین و سطح تماس فک ها با ریل ، کابین می ایستد .

نکاتی که می بایست کنترل شود:

 در زمان نصب دسته پاراشوت به فک ها پیچ آلنی در حدی سفت گردد که دسته پاراشوت کاملا محکم به فک ها متصل نباشد (دسته پاراشوت باید کمی خلاصی داشته باشد)

در زمان نصب دسته پاراشوت نصب شد باید بتوانیم از رو یا زیر کابین فنر باید طوری تنظیم شود در حین اینکه فنر تحت فشار است بتواند حدود ۱۰ سانتی متر هم جمع شود ( فنر مانع بالا آمدن دسته پاراشوت نشود)

در زمانی که دسته پاراشوت نصب شد باید بتوانیم از رو یا زیر کابین دسته پاراشوت را بهراحتی بالا بکشیم و رها کنیم و فک ها به حالت عادی برگردند.

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

تابلو سه فاز

تابلو سه فاز

برق تمام سیستم آسانسور از کنتور عمومی تامین می‌شود، کنتور عمومی برای ساختمان‌هایی که آسانسور دارند، یک کنتور ۳ فاز است که محل نصب آن در کنار سایر کنتور‌های برق، یعنی در تابلوی کنتور‌ها نصب است. تابلو سه فاز تشکیل شده از سه فیوز برای ایمنی سیم کشی اسانسور که بر اثر اضافه جریان ناشی از اتصالات کوتاه به وجود می‌آید. تابلو سه فاز دارای شینه نول و ارت و ترمینال‌های سه فاز و نول و ارت است. دو کلید مینیاتوری نیز (روشنایی چراغ تونلی و ..) درون آن تعبیه شده است. بر روی درب آن نیز یک کلید سه فاز غلطکی و سه چراغ سیگنال وجود دارد. روشن بودن چراغ‌ها نشان دهنده وجود سه فاز و دلیل کلید سه فاز قطع کامل مدار سه فاز اسانسور است.

تابلو سه فاز، برق ۳ قسمت مختلف را تامین می‌کند:

برق موتور و تابلوی کنترل

برق چراغ‌های چاله آسانسور و اتاقک موتورخانه

برق پریز‌های چاله آسانسور و اتاقک موتورخانه

کابل سه فاز آسانسور

معمولاً برای آسانسور‌های ۵/۵ کیلووات و کمتر از کابل ۵ در ۶ استفاده می‌شود و برای موتور‌های آسانسور با توان ۹/۵ کیلووات از کابل ۵ در ۱۰ استفاده می‌شود.

نصب تابلو سه فاز آسانسور

تابلوی سه فاز توسط ۴ پیچ و رول پلاک و در حوالی تابلو فرمان اسانسور و در ارتفاع ۱۲۰ الی ۱۴۰ سانتی متر از کف موتور خانه نصب می‌گردد.

تابلو سه فاز آسانسوری

در قسمت موتور خانه آسانسور برای انتقال برق سه فاز و تک فاز به دیگر تجهیزات آسانسور از یک تابلوی توزیع با نام تابلو سه فاز استفاده می‌شود که از قسمت‌های زیر تشکیل شده است:

نمای بیرونی جعبه تابلو برق اطاقک موتورخانه آسانسور

فیوز سه فاز (سه عدد فیوز ۲۵ آمپری برای آسانسور‌های ۴ و ۶ نفره، سه عدد فیوز ۵۰ آمپری برای آسانسور‌های ۸ و ۱۳ نفره و باری)

سه عدد لامپ سیگنال برای همه آسانسور‌ها

فیوز تک فاز:

کلید مینیاتوری روشنائی داخل چاهک آسانسور ۱۶ آمپر

کلید مینیاتوری روشنائی داخل کابین آسانسور ۶ ۱۰ آمپر

کلید مینیاتوری هواکش و روشنائی موتورخانه آسانسور ۱۶ آمپر

پریز

 ترموستات جهت تنظیم دمای موتورخانه به صورت خودکار توسط فن

ترمینال برای ورود و خروج برق در زیر تابلو نصب گردد(ترمینال‌ها از جنس چینی نسوز باشد):

          - ترمینال‌های ورودی شماره ۱۶.

          - ترمینال خروجی ۴ عدد سه فاز شماره ۱۰.

          - سه عدد ترمینال باقی مانده شماره ۶

کانال و سیم

فیوز سه فاز

کلید گردان ۶۳ A

پیچ ارت

برچسب علامت روی تابلو نصب شود.

در زیر هر کلید توضیح فارسی نوشته شود.

تعیین نوع کابل سه فاز بر اساس طول مسیر کابل کشی و ظرفیت آسانسور متغیر می‌باشد. محل نصب تابلو برق سه فاز با رعایت در دسترس بودن بر اساس نظر نصاب آسانسور تعیین می‌گردد.

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

بافر آسانسور و انواع آن

بافر یا ضربه‌گیر آسانسور یکی از اجزای ایمنی سیستم آسانسور محسوب می‌شود. بافر آسانسور در انتهای چاه آسانسور یعنی در چاهک و در مرکز ثقل و پایین کابین و وزنه تعادل نصب می‌شود. در صورتی که در عملکرد تمامی اجزای ایمنی آسانسور اختلال بوجود آید، بافر آسانسور وارد عمل می‌شود. بافر انواع مختلف پلاستیکی، هیدرولیکی و فنری دارد که انرژی وارد شده به خود را ذخیره یا دفع می‌کند و از شدت آسیب‌های ناشی از حادثه‌های غیرمترقبه آسانسور جلوگیری می‌کند. در گذشته بافرهای فنری لول یا تخت مورد استفاده قرار می‌گرفتند. بطور کلی وظیفه‌ی بافر جلوگیری از برخورد شدید کابین یا وزنه تعادل در حال سقوط می‌باشد.

کار بافر آسانسور چیست؟

بافر آسانسور را می‌توان آخرین سیستم ایمنی آسانسور در هنگام سقوط آسانسور یا افزایش سرعت نامی آسانسور دانست. هنگام پایین آمدن آسانسور زمانی که سرعت آسانسور در حدود ۱۵ درصد بیشتر از سرعت نامی باشد و هیچکدام از قطعات ایمنی آسانسور فعال نشود، بافر عمل می‌کند و از شدت ضربه به کابین جلوگیری می‌کند. بافر آسانسور بر روی بتنی ته چاهک آسانسور نصب می‌شود. به قسمتی بتنی که بافر روی آن قرار می‌گیرد سکوی کف چاه می‌گویند. سکوی ضربه‌گیر باید طبق استاندارد آسانسور نصب شوند تا از مقاومت و ایستایی مطلوب برخوردار شود. بافرهای آسانسور در راستای مرکز ثقل کادر وزنه تعادل آسانسور و کابین آسانسور نصب می‌شوند. حداقل ارتفاع سکوی ضربه‌گیر باید ۵۰ سانتی‌متر باشد و دلیل این امر بوجود آمدن جان پناه برای تعمیرکاران آسانسور است. بافر بیشترین اثرگذاری را در زمان حضور تعمیرکاران یا سرویس‌کاران آسانسور در ته چاهک دارد.

انواع بافر آسانسور

به طور کلی بافرها به دو نوع جذب کننده ی انرژی و مستهلک‌کننده ی انرژی تقسیم‌بندی می‌شوند:

بافر جذب کننده انرژی AT

در این نوع بافر از فنر یا لاستیک فشرده شده برای جذب انرژی استفاده می‌شود. کاربرد ضربه گیر جذب‌کننده‌ی انرژی برای سرعت‌های تا یک متر بر ثانیه است. بافرهای جذب‌کننده‌ی انرژی به دو نوع ضربه‌گیر فنری و ضربه‌گیر پلی اورتان طبقه بندی می‌شوند.

بافر ضربه گیر فنری

این نوع ضربه گیر از قدیمی ترین نوع بافر آسانسور است. ساختمان بافرهای فنری از یک فنر مارپیچ با مقطع دایره‌ای تشکیل شده است. دو نوع فنری که در این نوع بافرها استفاده می‌شود فنر لول و فنر تخت است. در حال حاضر کاربرد این نوع از بافرها در سیستم آسانسور بسیار کم است.

بافر پلی اورتان

از این نوع بافر برای آسانسورهای با سرعت نامی پایین استفاده می‌شود. ماده‌ی پلی اورتان از واکنش شیمایی پلی‌یول و ایزوسیانات تشکیل می‌شود. پلی اورتان به دو نوع فوم‌های نرم و محکم تقسیم می‌شود و در صنعت آسانسور جایگاه و کاربرد بسیار خوبی دارد. فوم‌های محکم و سخت پلی اورتان از نظر حرارتی نیز عایق بسیار خوبی هستند.

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

کفشک آسانسور

کاربرد کفشک آسانسور چیست؟

همانطور که اشاره شد وظیفه‌ی اصلی کفشک آسانسور، کمک به لغزش کابین آسانسور یا وزنه تعادل در امتداد ریل راهنمای آسانسور است. اما از دیگر کاربردهای این قطعه می‌توان به بالا بردن کیفیت حرکت آسانسور اشاره کرد. در مقاله جامع آموزش نصب ریل راهنمای آسانسور در مورد طول ریل‌ها و چگونگی اتصال آن‌ها به یکدیگر توضیح دادیم. هنگام عبور کابین آسانسور از محل اتصال ریل‌ها لرزش و ارتعاشی بوجود خواهد آمد. کفشک آسانسور این ارتعاش را خنثی کرده و کیفیت و یکنواختی حرکت کابین و وزنه تعادل آسانسور را تامین می‌کند.

انواع کفشک آسانسور

کفشک‌های آسانسور را به طور کلی به ۳ نوع کفشک لغزشی، کفشک غلطکی و کفشک ثابت تقسیم بندی می‌کنند. در کفشک لغزشی از تفلون، پلاستیک یا پی‌وی‌سی قابل تعویض به عنوان لنت استفاده می‌شود. در کفشک نوغ غلطکی که در بازار به آن کفشک رولر هم گفته می‌شود، یک بدنه‌ی فلزی محکم وجود دارد که غلتک‌های بر روی آن سوار است. پشت هرکدام از این غلتک‌ها فنر‌هایی تعبیه شده است که باعث چسبیدگی غلطک‌ها به مقطع‌های ریل‌ راهنمای آسانسور می شود. جنس غلتک‌ها در کفشک رولر از پلی اورتان است.

نصب کفشک آسانسور

کفشک راهنمای آسانسور دارای یک فنر می‌باشد که در نصب آن باید این فنر تنظیم شود. در صورتی که فنر بیش از حد محکم شود باعث ایجاد اصطکاک در حرکت آسانسور و در نتیجه فشار بر روی موتور آسانسور می‌شود. در عوض اگر فنر بیش از حد اندازه آزاد و رها باشد، ارتعاشات و لرزش‌های محل اتصال ریل‌ها به کابین وارد خواهد شد. در کفشک لغزشی آسانسور علاوه بر فنر، جنس لنت و همچنین فاصله آن با بدنه‌ی اصلی کفشک نیز بسیار اهمیت دارد. بنابراین یکی از مراحل سرویس و نگهداری آسانسور، بررسی کفشک‌های آسانسور و تنظیم نمودن فنر آن است.

نکات مربوط به کفشک آسانسور

انتخاب کفشک متناسب با نوع و سرعت و همچنین وزن آسانسور

معمولا از ۴ کفشک برای کابین آسانسور و ۴ کفشک برای وزنه تعادل استفاده می‌شود.

معمولا برای سرعت‌های تا یک متر بر ثانیه از کفشک لغزشی برای کابین و از کفشک ثابت برای کادر وزنه تعادل استفاده می‌شود.

در سرعت‌های بیش‌تر از یک متر بر ثانیه از کفشک غلطکی استفاده می‌شود.

لنت کفشک‌های آسانسور باید از مقاومت لازم در برابر خوردگی برخوردار باشد.

معیوب شدن لنت کفشک‌ها باعث ایجاد ارتعاش در حرکت آسانسور و از بین رفتن تنظیمات درب‌ آسانسور می‌شود.

سرویس آسانسور و روغن کاری مداوم ریل و تمیز بودن سطح ریل‌ها باعث افزایش طول عمر مفید کفشک‌های آسانسور می‌شود.

استفاده از کفشک رولر، کاهش صدای حرکت آسانسور و کیفیت حرکت کابین را به دنبال دارد.

به دلیل کاهش اصطکاک در استفاده از کفشک غلطکی، صرفه جویی در مصرف انرژی را شاهد خواهیم بود.

تعداد چرخش رولر‌هایی کفشک غلطکی برای کابین آسانسور نباید بیشتر از ۴۵۰ دور در دقیقه باشد.

تعداد چرخش دورهای کفشک غلطکی برای کادر وزنه تعادل نیز نباید از ۹۵۰ دور در دقیقه تجاوز کند.

ماشین کاری شدن کف کفشک و عاری بودن آن از هرگونه پلیسه از نکات ایمنی نصب کفشک است.

بدنه کفشک باید سبک و با کیفیت بالا باشد.

پیش از نصب کفشک آسانسور، باید کادر وزنه تعادل و کابین آسانسور در حالت بالانس و تعادل قرار داشته باشند.

ریل آسانسور باید توسط تکنسین روانکاری شود تا اصطکاک به حداقل میزان ممکن برسد.

در هر مرحله سرویس‌ آسانسور، باید کفشک‌های آسانسور تمیز شوند.

هر ۸ ماه یکبار باید لنت کفشک‌ها را تعویض کرد.

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

گاورنر

وظیفه گاورنر در آسانسور چیست؟

گاورنر یکی از ابزارهای مهم در حفظ امنیت آسانسور می باشد. در واقع گاورنر آسانسور نوعی ترمز مکانیکی الکتریکی است که برای توقف کابین آسانسور در مواقع سقوط و یا مواقعی که بدلیل بروز مشکل ، کابین آسانسور با سرعت بیش از حد تعیین شده به سمت پایین حرکت کند جلوی سقوط کابین را گرفته و جان مسافرین را نجات دهد...

نحوه عملکرد گاورنر آسانسور بدین صورت است که گاورنرها به سرعت حساس می باشد لذا در صورت مشاهده سرعت بیش از حد کابین با قفل مکانیکی خود در چند مرحله باعث توقف مکانیکی کابین شده و پس از این کار با فرمان دادن میکروسوئیچ ها باعث قطع فرمان موتور آسانسور می شوند تا حرکت از سوی موتور نیز قطع شده و کابین بایستد.

به عبارت دیگر وقتی که گاورنر آسانسور عمل می کند باعث فعال شدن پاراشوت یا ترمز اضطراری کابین آسانسور می شود و باعث توقف کابین می گردد.

محل نصب گاورنر آسانسور:

معمولا گاورنر در موتورخانه آسانسور و روی دال بتونی ( بتون سقف چاه آسانسور) در نزدیکی محل شاسی موتور آسانسور نصب می گردد و قطعا این امر را تا کنون مشاهده نموده اید البته اینکه چه مقدار فضا برای نصب و مستحکم سازی لازم دارد

در حالت کلی گاورنر در مجموعه ترمز ایمنی آسانسور بدین صورت نصب می شود که گاورنر بر روی سقف چاه و محل مورد نظر مستقر شده و سیم بکسل گاورنر روی فلکه انداخته می شود و این سیم بکسلها با عبور از دو سوراخ مخصوص در بتون سقف به سمت پائین فرستاده می شوند. البته یک سر سیم بکسل به پائین و نزدیک کف چاه آسانسور می رود و پس از عبور از روی فلکه ته چاه آسانسوربه سمت بالا برگشته و با سر دیگر سیم بکسل به روی کابین آسانسور می رسد و سپس با اتصال به قطعه ای بنام استراکچر بر روی یکی از شانه های یوک بالای کابین آسانسور متصل و مستحکم می شود

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

سیم بکسل آسانسور

سیم بکسل آسانسور یکی از مهم ترین بخش های نصب و مونتاژ آسانسور است. سیم بکسل های فولادی که برای آویزان کردن کابین و وزنه های متعادل در آسانسورها استفاده می شوند، دارای ساختاری استاندارد هستند. سیم بکسل آسانسور از دسته هایی که یک ساختار مدور را تشکیل می دهند، ساخته شده است.

دسته سیم ها یا رشته ها (strand) حول سیم مرکزی پیچیده شده و سپس این دسته سیم ها حول مغزی (هسته) فیبری یا فولادی که شامل چند لایه سیم است (wire)، پیچیده می شوند. جنس هر یک از این سیم ها از فولادی است که به روش کوره الکترونیکی و یا سایر روش ها تولید می شود.

سیم بکسل های هسته فیبری FC))

سیم بکسل های آسانسور که از این نوع مغزی استفاده می کنند، شامل دو نوع فیبر طبیعی  (NFC) و مصنوعی (SFC) هستند. جنس مغزی طبیعی عموما از نوع کنفی و مغزی مصنوعی یا الیاف پلی پروپیلن، پلی آرامین هستند. سیم بکسل آسانسور به دلیل نرمی و الاستیسیته مواد به کار رفته در آن، خودشان را با شکل شیار تطبیق می دهند. مغزی که با الیاف طبیعی که از کنف ساخته شده اند قابلیت روان کاری بهتری نسبت هسته های فیبر مصنوعی دارند. در سیم بکسل های آسانسور عموما از مغزی کنفی از نوع سیسال (SISAL) به دلیل مقاومت زیاد آنها استفاده می شود.

مغزی سیسال به رنگ قهوه ای مایل به سفید و کنفی از نوع مانیلی به رنگ قهوه ای تیره است. از طرفی هسته های مرکزی سیم بکسل آسانسور از نوع فیبر مصنوعی در مقایسه با نوع فیبر طبیعی پایداری بیشتری داشته و در شرایط مرطوب و خاص  مقاومت بیشتری از خود نشان می دهد.

سیم بکسل در آسانسور به دلیل مقاومت بایی که باید داشته باشد معمولا از فلزات بسیار قویی ساخته می شود که معمولا در واکنش با حرارت زیاد دوام زیادی را از خود نشان می دهد. هسته فولادی سیم بکسل آسانسور معمولا دوام بیشتری به نسبت نوع فیبری آن را دارد که از همین جهت بیشترین استفاده را در صنعت آسانسور سازی دارد.

سیم بکسل های هسته فولادی (IWRC)

در این نوع از سیم بکسل ها مغزی، مساحت فلزی بیشتری داشته و در نتیجه کشش در سطح مقطع کم می شود. ضمنا سیم بکسل های هسته فولادی تحت بارگذاری یکسان نسبت به نوع مغزی فیبری انبساط کمتری پیدا می کنند و میزان کشیدگی در واحد طول کاهش می یابد. این نوع سیم بکسل در آسانسور با سرعت بالا و یا آسانسورهایی که بار زیادی را جا به جا می کنند استفاده می شوند. سیم بکسل جبران در آسانسور نیز این نوع هسته فولادی بهره مند می شود.

انواع ساختار رشته ها در سیم بکسل های آسانسور و علل استفاده از هر یک از آنها به شرح زیر می باشد:

مدل سیل :

عمومی ترین نوع ساختار سیم بکسل های آسانسور که بیشترین استفاده را در جهان دارد، از این نوع ساختار در آن استفاده شده است. علت این امر، بزرگ تر بودن سیم های خارجی و در نتیجه داشتن سطح فلزی مقاوم تر و بزرگ تر می باشد و در نتیجه در مدت طولانی تری دچار ساییدگی می گردد. این نوع ساختار سیم بکسل ها عموما در آسانسورهای سرعت پایین و متوسط با ظرفیت های متوسط مورد استفاده قرار می گیرد.

مدل ورینگتون :

هرگاه عمر خستگی خمشی سیم بکسل روی فلکه کششی با شیار دایره ای (U) در سرعت بالا مطرح باشد، از سیم بکسل با ساختار ورینگتون استفاده می شود. این نوع سیم بکسل در آسانسور به اندازه ۲۰ % تا ۴۰ % از نوع سیل مقاوم تر هستند و به دلیل نازک بودن سیم از تعداد بیشتری از آن داستفاده شده است. نباید از نظر دور داشت که در آسانسور ها نه تنها سایش بلکه خستگی نیز از اهمیت زیادی برخوردار است به خصوص در مورد آسانسورهایی که سیم بکسل ها با پیچش دو گانه (WRAP DOUBLE) حول فلکه کششی پیچیده می شوند.مقاومت و انعطاف پذیری مهم ترین ویژگی سیم بکسل در آسانسور است و مقاومت آن ها به علت استفاده از فولاد با کربن بالا است. در حالی که انعطاف پذیری آن ها به علت ساختار رشته ای می باشد. البته این دو موضوع عکس یکدیگر هستند و جمع کردن همه این موارد در  سیم بکسل آسانسور به طور هم زمان امکان ندارد.

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

فلکه هرزگرد آسانسور (فلکه کششی) چیست؟

فلکه کششی یا فلکه هرزگرد آسانسور فلکه ای (قرقره ای) است که برای انتقال قدرت موتور و حرکت به سیم بکسل به کار می رود. نیروی کششی ایجاد شده در اثر اصطکاک بین سیم بکسل و سطح شیارهای فلکه می باشد. در واقع فلکه هرزگرد یکی از اصول اساسی سیستم تعلیق آسانسور می باشد. در نصب فلکه هرزگرد یا کششی باید به مواردی توجه شد از جمله اینکه برای اتصال سیم بکسل به مرکز کابین و مرکز وزنه تعادل می توان از فلکه گیربکس استفاده کرد که در این صورت بایستی از فلکه بسیار بزرگی که روی گیربکس نصب می شود استفاده نمود که طبیعتا این امر باعث اشغال شدن مکان زیاد شده و هم از نظر اقتصادی مقرون به صرفه نیست لذا از دو فلکه کوچکتر، یکی برای گیربکس و یکی برای فلکه هرز گرد استفاده می شود که بدین ترتیب فاصله بین کابین و وزنه تعادل فراهم میگردد.

در مورد طریقه متعادل شدن فاصله بین کابین و وزنه تعادل نکته مهم این است که در فلکه های هرز گرد، شیارها نقش کشش ندارند و فقط برای هدایت سیم بکسل ها استفاده می شوند و در واقع نیروی کششی ایجاد شده بوسیله فلکه گیربکس متناسب با کاهش یا افزایش زاویه پیچش زاویه ای که سیم بکسل ها بدور فلکه گیربکس می پیچند، کاهش یا افزایش می یابد بنابراین می توان متوجه شد که استفاده از فلکه هرز گرد، نیروی کششی فلکه گیربکس را کاهش می دهد و این یکی از اساسیترین اصول سیستم تعلیق آسانسور می باشد.

البته توجه نمایید که محل نصب فلکه هرز گرد بسیار مهم است و باید بصورتی باشد که نیروی کششی مفید توسط فلکه گیربکس ایجاد شود. همچنین حداقل میزان زاویه پیچش بدور گیربکس، صد و پنجاه درجه است و توجه کنید که فلکه هرز گرد هم راستا و هم جهت فلکه گیربکس باشد.

فلکه هرزگرد یکی از بخش های مهم و اساسی در سیستم تعلیق آسانسور می باشد که برای انتقال قدرت و نیروی موتور و حرکت به سیم بکسل به کار می رود و نیروی کششی که در اثر اصطکاک  ایجاد شده بین سیم بکسل و سطح شیارهای فلکه می باشد.

اتصال سیم بکسل به مرکز کابین و مرکز وزنه تعادل  از طریق  فلکه گیربکس نیز امکان پذیر است که باید  در این حالت از فلکه بسیار بزرگی که روی گیربکس قرار می کیرد ،استفاده نمود که هم از نظر اقتصادی مقرون به صرفه نخواهد بودوهم فضای زیادی را اشغال می کند .به همین دلیل  از دو فلکه کوچک، یکی برای گیربکس و یکی برای فلکه هرزه گرد استفاده می شود که فاصله بین کابین و وزنه تعادل  را فراهم می سازد.

در سیستم تعلیق آسانسور جهت ایجاد فاصله، انتقال قدرت از موتور آسانسور و افزایش مزیت مکانیکی سیستم های تعلیق آسانسور از فلکه هرزگرد استفاده می شود. بیشترین فشار کابین و بار یا ظرفیت داخل کابین به همراه قاب وزنه تعادل و حتی وزن سیم بکسل ها، به روی فلکه اعمال می شود. در آسانسور از دو نوع فلکه استفاده می شود که به فلکه های هرزگرد معروف می باشند.

فلکه هرزگرد ثانویه و فلکه هرزگرد انحرافی. فلکه ثانویه معمولا در آسانسورهای گیرلس و مستقیما در زیر موتور استفاده می شود و فلکه انحرافی برای تغییر جهت سیم بکسل و هدایت سیم بکسل ها به کار می رود.

بنابراین فلکه ها جز اصلی سیستم محرکه آسانسور می باشند و هر گونه مشکل در آنها می تواند تاثیر بسیار زیادی بر حرکت آسانسور بگذارد پارامترهای فلکه هرزگرد آسانسور می بایست با موتور آسانسور هماهنگ باشد.

بنابراین هنگام خرید فلکه هرزگرد، نوع موتور باید مشخص باشد. همچنین قطر فلکه هرزگرد می بایست حداقل چهل برابر قطر سیم بکسل کششی باشد.

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

تابلو فرمان آسانسور و مهم‌ترین کارکردهای آن

در اینجا تعدادی از کارکردها و وظایف برد یا تابلوفرمان آسانسور را فهرست می‌کنیم:

کنترل سرعت موتور آسانسور: کنترل دور موتور در آسانسور برای نرم پیش‌رفتن حرکت و پیشگیری از رسیدن شوک‌های ناگهانی به کابین مهم است؛

کنترل جهت حرکت: این‌که کابین باید در جهت بالا یا پایین حرکت کند با برد آسانسور قابل هدایت است؛

پردازش درخواست‌ها از کابین و طبقات: از دکمه‌های آسانسور چه آن‌هایی که خارج از کابین و در طبقات قرار گرفته‌اند و چه آن‌ها که داخل خود کابین هستند، پیام‌ به تابلو فرمان آسانسور ارسال می‌شود و درآنجا پردازش می‌گردد؛

کنترل سایر تجهیزات الکتریکی: برخی از تجهیزات شامل در کابین آسانسور، سوئیچ‌ها و ترمزها توسط تابلو فرمان آسانسور هدایت می‌شوند؛

حفاظت الکتریکی از تجهیزات، تشخیص لحظه‌به‌لحظه‌ی موقعیت کابین.

انواع تابلو فرمان آسانسوری

برد کنترل آسانسور انواع گوناگونی دارد اما دو نوع آن از همه رایج‌تر هستند و بیشتر استفاده می‌شوند که به معرفی‌شان می‌پردازیم:

1. تابلوفرمان دوسرعته : سیستم برخی از آسانسورها دوسرعته است به این معنا که می‌توانند با دوسرعت گوناگون کار کنند. موتور این آسانسورها دارای دو سیم‌پیچ است و بنابراین حرکت آن‌ها در دو سرعت میسر می‌شود.

عملکرد آسانسور با موتور دو سرعته این‌گونه است که در هنگام آغاز حرکت یعنی خارج شدن از حالت سکون، موتور با دور تندی به گردش درمی‌آید و به سرعت استاندارد می‌رسد. معمولا برای حرکت بین طبقات سرعتی برابر یک متر بر ثانیه به عنوان استاندارد درنظر گرفته می‌شود. اما هنگام رسیدن به طبقه‌ای که قرار است کابین در آن ایست داشته باشد، قطعا این سرعت باید کم شود. سرعت معمول در این مقطع، نصف سرعت مقطع قبلی است تا کم‌کم به مرحله‌ی بعد که ایست کامل و سرعت صفر است وارد شود.

باتوجه به ‌این‌که تغییر سرعت در این سه مرحله به صورت مقطعی و ناگهانی است، حالتی ناخوشایند ایجاد می‌کند و رضایت‌بخش نیست. درواقع ورود شوک ناگهانی به کابین، استرس فراوانی برای مسافران به وجود می‌آورد.

این نوع تابلو فرمان آسانسور، از نظر فنی هم مشکلاتی دارد. در این مدل، استارت موتور آسانسور مستقیم است و درنتیجه جریان ورودی که از سیم‌پیچ موتور عبور می‌کند، چندین برابر جریان نامی (تا حدود هفت برابر) است. این مسئله سبب می‌شود هم مصرف برق و انرژی به‌طور چشم‌گیری افزایش پیدا کند و هم عمر مفید موتور کاهش یابد.

2.تابلو فرمان درایودار یا تری‌وی‌اف: این نوع تابلو فرمان آسانسور که اخیرا از آن بیش از مدل دوسرعته استفاده می‌شود، مجهز به یک دستگاه درایو الکتریکی است که می‌تواند به موتور قابلیتی برای تغییر سرعت و گشتاور بدهد. درایو الکتریکی (اینورتر آسانسور) این کار را با تغییر سطح و کنترل ولتاژ و فرکانس انجام می‌دهد و درنتیجه‌ی عملکرد آن، تغییرات ناگهانی در سرعت ایجاد نمی‌شود و حرکت آسانسور نرم می‌گردد.

در تابلوفرمان درایودار، سرعت موتور به یک‌باره از صفر به یک‌متر بر ثانیه و سپس به نیم‌متر بر ثانیه تغییر نمی‌یابد بلکه حرکت با دور آهسته آغاز می‌شود و با زیادتر شدن ولتاژ (که به صورت کاملا تدریجی اتفاق می‌افتد) به سرعت نامی نزدیک می‌شود. این ویژگی سبب می‌شود در کابین خبری از تکان‌های ناگهانی نباشد. در نتیجه‌ی این بهینه‌سازی سرعت، امتیازاتی به‌لحاظ فنی نیز در تابلو فرمان آسانسور از نوع تری‌وی‌اف ایجاد می‌شود و آن کاهش مصرف برق و استهلاک قطعات و افزایش عمر مفید خواهد بود

  • مینو احمدی
  • ۰
  • ۰

تراول کابل

تراول کابل آسانسور چیست ساده ترین تعریفی که می توان از تراول کابل آسانسور کرد بدین صورت است که تراول کابل رابط بین کابین با تابلو فرمان آسانسور است.به طوری که درخواست هایی که از طرف کابین و طبقات وجود دارد و بایستی به تابلو فرمان برسد از طریق تراول کابل انجام می گیرد.و زمانی که این درخواست به تابلو فرمان رسید.تابلو فرمان آن را پردازش کرده و به موتور آسانسور منتقل می نماید.در واقع این قطعه از آسانسور با بسیاری از قطعات اصلی آسانسور مانند تابلو فرمان آسانسور ، کابین آسانسور ، موتور آسانسور و سایر موارد مرتبط است.بنابراین جنس تراول کابل بایستی از آلیاژ مرغوب ، مقاوم و انعطاف پذیر باشد.

 در آسانسور تراول کابل به صورت ۱۲ ، ۱۸ ،۲۰ و ۲۴ رشته مورد استفاده قرار می گیرد.

البته بیشتر از تراول کابل ۲۴ رشته در آسانسور استفاده می گردد.

چراکه زمانی که یک یا چند رشته تراول کابل با مشکل مواجه شود.بتوان از رشته های رزرو برای حفظ کارایی سیستم استفاده نمود.باید به این نکته توجه نمود جنس تراول کابل بسیار مهم است و بایستی از مواد مرغوب و مقاوم در آن استفاده گردد.تراول کابل جزء قطعاتی است که در مرحله پایانی فرایند نصب آسانسور ، مورد نصب قرار می گیرد.این قطعه از آسانسور در داخل و خارج از کشور توسط برندهای متعددی به بازار عرضه شده است.

تراول کابل از چند رشته سیم برق که در یک راستا توسط یک پوسته به شکل تخت کنار هم قرار گرفته اند، تشکیل شده است.

باید به این نکته توجه نمود:

تراول کابل هایی که به صورت تمام مس تولید می شوند.

دارای کارایی بهتری در آسانسور هستند.

باید به این نکته توجه نمود :

این کابل برقرار کننده ی رابطه ی بین تابلو فرمان آسانسور و کابین آسانسور می باشد.و تابلو فرمان براساس درخواست هایی که از تراول کابل می گیرد فرمان ها را به موتور آسانسور انتقال می دهد.باید دانست تراول کابل توسط رشته های سیم برق خود ترمینال های تابلو فرمان را به جعبه رویزیون کابین وصل می کند.

وظایف تراول کابل آسانسور

تراول کابل آسانسور از جمله قطعات مهم و پرکاربرد در آسانسور است.

که در مرحله پایانی از نصب ، مورد نصب و راه اندازی قرار می گیرد.

درون این کابل رشته ای از نخ نایلون بسیار مستحکم موجود است.

که باعث استحکام و همچنین بالا رفتن استقامت و همچنین طول عمر آن خواهد شد .

البته این قطعه از آسانسور دارای عمر مفید مشخصی است.

و بسته به کیفیت آن عمر مفید آن تعیین می گردد.

وظیفه ی اصلی این کابل انتقال دستور عملکرد آسانسور بین قسمت های مختلف می باشد.

  • مینو احمدی